Ortodontik Ark Telleri: NiTi, Paslanmaz Çelik ve TMA Farkları
Sabit ortodontik tedavide dişleri hareket ettiren kuvvet, büyük ölçüde ark telinden gelir. Tel alaşımı, kesiti ve kalınlığı; tedavinin hangi aşamasında olunduğuna göre değişir. Bu rehberde en sık kullanılan ark teli türlerini ve seçimde dikkat edilecek noktaları özetledik.
Ark teli alaşımları
| Alaşım | Özellik | Tipik aşama |
|---|---|---|
| Süperelastik NiTi | Geniş aktivasyon aralığında hafif ve sabit kuvvet; kalıcı deformasyona dirençli | Seviyeleme ve sıraya dizme |
| Isıyla aktive NiTi (thermal) | Ağız ısısında aktive olur; soğukken daha esnek, yerleştirmesi kolay | Çapraşıklığın fazla olduğu başlangıç aşaması |
| Paslanmaz çelik | Sert, şekillendirilebilir, düşük sürtünme; büküm yapılabilir | Çalışma telleri, boşluk kapatma, bitirme |
| TMA (beta-titanyum) | Çelik ile NiTi arasında esneklik; büküm yapılabilir | Bitirme ve detay bükümleri, tork kontrolü |
Kesit ve ölçü
Yuvarlak teller (ör. 0,012"–0,018") tedavinin başında, dişleri sıraya dizmek için kullanılır. Dikdörtgen teller (ör. 0,016"×0,022", 0,019"×0,025") braket slotunu daha iyi doldurur ve tork kontrolü sağlar. Tel ölçüsü seçilirken braket slot boyutu (0,018" veya 0,022") mutlaka dikkate alınmalıdır.
Tedavi aşamalarına göre tipik sıralama
- Seviyeleme: ince yuvarlak NiTi veya ısıyla aktive NiTi
- Geçiş: daha kalın yuvarlak ya da ince dikdörtgen NiTi
- Çalışma: dikdörtgen paslanmaz çelik (boşluk kapatma, kayma mekaniği)
- Bitirme: TMA veya çelik tel ile detay bükümleri
Bu sıralama genel bir örnektir; vaka tipine ve hekimin tercih ettiği tekniğe göre değişir.
Satın alırken dikkat edilecekler
- Ark formu: oval, kare veya doğal (natural) form; klinikte kullanılan sisteme göre standart tutulması stok yönetimini kolaylaştırır.
- Paket içeriği: teller genellikle 10'lu paketlerde ve alt/üst çene ayrı satılır.
- Yardımcı ürünler: ligatür lastiği, elastik zincir (power chain), ligatür teli ve braket yapıştırma ürünleri ark teli ile birlikte planlanmalıdır.
Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır. Klinik kullanımda her zaman üreticinin kullanım talimatını (IFU) esas alın.
WhatsApp: 0539 515 31 57Ortodonti ürünlerini incele
